Sözel zorbalık, yani sataşmak , ergenlerin en çok maruz kaldıkları zorbalık biçimidir. Bu tip davranışlar, sataşılan kişi için genelde utanç verici ve kırıcıdır. Sözel taciz genel olarak kişinin kendine olan saygısını zedeler ve bir takım ruhsal problemler yaşamasına yol açabilir.

Peki ya kimler sataşma ve zorbalığa daha fazla maruz kalır ?

Sosyal anlamda güçlük çeken , az arkadaşı olan veya tamamıyla diğerlerinden izole olan çocuklar ve ergenler daha korunmasız göründükleri için, bu tip çocuklar  zorbalar için daha kolay hedeflerdir. Bu çocuklar, eğer sosyal olarak biraz ‘’değişik’’ kaçıyorlarsa veya kendilerine özgü birtakım değişik davranışları varsa bu durum malesef onları daha da kolay hedef haline getirir ve zorbalar onlara daha fazla sataşırlar.

Peki bu tip sataşmalara maruz kalındığında nasıl davranmalı ?

 

Sataşmaya Sataşma Yöntemi:

  • Sataşma davranışına karşı tepkisiz kalma!

Eğer hiçbir tepkide bulunmazsan bu durum zorbanın sataşma davranışlarını pekiştirir ve ileride daha fazla dalga geçmesine yol açar.  Eğer  hiçbir şey yapmadan oradan uzaklaşırsan,  zorba seni takip edebilir ve  sataşmaya devam edebilir. Eğer hiç bir şey yapmayıp zorbaya aldırmazsan ise zorba bu sefer de senin güçsüz olduğunu düşünür ve yine sataşmaya devam eder.

  • Zorbanın dediğini umursamadığını gösteren bir şey yapın !

Sataşmaya maruz kaldığın zaman yapabileceğin en iyi şey , zorbaya söylediği şeyin seni rahatsız etmediğini göstermek ve ona yaptığı davranışın ne kadar saçma ve aptalca olduğunu göstermektir.

Peki ona umursamadığınızı nasıl gösterebilirsiniz?

  • Kısa Cevaplar Verin

Her neyse!

Neyse!

Ee ne olmuş!

Kimin umurunda

Evet, veee?

Ve diyorsun ki??

Komik olan kısma gelince bana haber ver.

Bunu önemsemem mi gerekiyor şimdi?

Gülmem mi / Komik olması mı gerekiyordu?

Ve neden bunu umursayayım?

Şeklinde zorbaya umursamadığınızı gösteren kısa cevaplar verebilirsin.  Cevaplar eğer çok uzun olursa senin onu önemsediğini düşünürler!

  • Beden dilini kullanarak da ona cevap verebilirsin

Zorbaya kısa cevap vermenin yanı sıra , gözlerini devirerek, omuz silkerek veya kafanı umarsızca sağa sola sallayarak da zorbaya umursamadığını gösterebilirsin.

  • Zorbadan uzaklaş ve sataşmadan geri çekil

Zorbaya ona umursamadığını gösterdikten sonra zorbadan uzaklaşarak veya başka bir tarafa bakarak onunla olan etkileşimi sonlandır. Unutma  eğer zorbadan uzaklaşmayıp orada dikilmeye devam edersen , zorba sataşmaya devam edecektir!

  • Zorba seninle daha fazla uğraşabilir, onun tamamen sataşmaktan vazgeçmesi için biraz sabret !

Genelde zorbalar sataştıkları kişiden istedikleri tepkileri almadıkça ( sataşılan kişinin üzülmesi, kızması gibi ) sataşmaktan vazgeçerler. Ancak bazen bu taktiğin işe yaraması için biraz zaman geçmesi gerek. Eğer zorba senden üzülmen, ona geri sataşman gibi tepkiler almaya alıştıysa, bu davranışları tekrarlaman için seninle daha fazla uğraşabilir ! Ama senden istediği tepkileri alamayınca sonunda pes edecektir.

  • Tekrarlamalara hazır ol!

Zorbanın sataşma davranışı sona erdikten bir süre sonra, zorba istediği davranışı elde etmek için ( ağlaman, kızman, ona sataşman)  birdenbire tekrar sataşmaya çalışabilir. Ama kararlı ol ve yukarıdaki taktikleri uygulayarak ona umursamadığını göster. Eğer ona umursadığını gösterirsen , tekrar sana sataşmaya başlayacaktır.

  • Sataşma yöntemini fiziksel olarak agresif olanlara uygulama !

Eğer bu yöntemler fiziksel olarak agresif olan yani vurmaya, tekmelemeye itmeye meyilli olan çocuklara yapılırsa, bu çocukların agresif davranışlarını daha da tetiklenebilir.

Herkes Aynı Şeyi Söylüyorsa : Bu Çocuğunuzla İlgili Önemli Bir Bilgi Olabilir !

Bazen çocuklar karşısındakine sataşırken ,  diğerlerinin çocuğunuzu nasıl gördüğü hakkında -utandıcırı olsa da – önemli bilgiler veriyor olabilir.  Bunlara utandırıcı geri bildirimler denir.

Eğer birden fazla çocuk aynı şeyi söylüyorsa söylediklerine kulak verin ve bu durum ile ilgili neler yapabileceğinizi düşünün.  Bu geribildirimlere kulak vermek çocuğunuzla daha az sataşılmasına ve çocuğunuzun daha iyi arkadaşlıklar kurabilmesine yardımcı olur.

Utandırıcı geribildirim örneklerine bakarak çocuğunuzla beraber bu konuda neler yapabileceğinize beraber göz atabilirsiniz:

 

Utandırıcı Geri Bildirim Örneği Bu konuda  Neler Yapabileceğiniz
Giysilerin çok komik ! Dolabınızı değiştirmek, arkadaşlarının dalga geçmeyeceği, yaşıtlarının giyindiği gibi giyinmek
Kokuyorsun! Deodorant kullan, düzenli olarak saçını ve vücudunu yıka
Çok saçma ve komik olmayan espriler yapıyorsun! Geribildirimleri de düşünerek mizah anlayışını bir düşün, belki daha az şaka yapabilirsin veya ilk tanıştığın kişilerle daha ciddi olabilirsin.
Çok garip davranışların var ! Diğerlerine garip gelen bu tür davranışları azaltmak veya mümkünse hiç yapmamak.
   
   

 

Kaynak: The Science Of Making Friends, Elisabeth A. Laugeson